-
عهد شکنی و مفهوم آن
چهارشنبه 27 دی 1396 21:30
عهد شکنی و مفهوم آن: در مسوولیت مدنی، وجود فعل زیانبار یکی از ارکان تحقق مسوولیت است و خصیصه مهم این فعل آن است که انجام آن فاقد مجوز قانونی است و می تواند بصورت مثبت یا منفی و همچنین مادی یا حقوقی باشد مانند معامله فضولی یا عدم فروش مال توسط وکیل و ورد خسارت به موکل. در عین حال باید دانست که افعال زیانبار در مسئولیت...
-
شرایط تحقق مسئولیت قراردادی
چهارشنبه 27 دی 1396 21:25
شرایط تحقق مسئولیت قراردادی: حال که قلمرو تعهدات قراردادی طرفین عقد روشن گردید در این فصل به بررسی شرایط تحقق مسوولیت قراردادی می پردازیم. قبل از ورود به بحث ذکر این نکته لازم است که از وجود پنج شرطی [1] که برای تحقق مسئولیت نام بردهاند، لیکن در اینجا تنها از سه شرط نام برده شده است زیرا از شر «رابطه تقصیر مدیون و...
-
لوازم قانونی یا عرفی قرارداد
چهارشنبه 27 دی 1396 21:15
لوازم قانونی یا عرفی قرارداد: باید دانست که تعهدات متعاقدین تنها به آنچه در قرارداد آمده خلاصه نمیشود و گاه قانون و عرف تعهداتی را بر آنان تحمیل می نماید که تجاوز به این تعهدات نیز عقد شکنی تلقی می گردد. بنابراین برای اینکه تعهد ناشی از عقد باشد، ضرورتی ندارد که متعلق قصد مشترک متعاقدین قرار گیرد. بلکه همینکه تعهد...
-
ضرر معنوی
چهارشنبه 27 دی 1396 21:10
1- ضرر معنوی: برخی «ضرر معنوی را لطمهای دانستهاند که به یک حق غیرمالی شخصی وارد میآید، به دیگر سخن زیانی است که به صورت از دست دادن پول توسط متضرر متجلی نمیگردد. [1] » برخی دیگر نیز خسارت معنوی را صدمه به منافع عاطفی و غیر مالی داشتهاند [2] همانند احساس درد جسمی و رنجهای روحی و از بین رفتن حیثیت و آبرو و آزادی...
-
تعهدات اصلی طرفین
چهارشنبه 27 دی 1396 21:10
تعهدات اصلی طرفین: تا اینجا روشن گردید که برای عهد شکنی، وجود قرارداد الزام آوری ضروری بوده، حال سئوال اینجاست که محدوده این الزام قراردادی تا چه قدر است و تجاوز به کدامیک از تعهدات قراردادی عهد شکنی محسوب میگردد؟ بنابراین برای شناخت تعهدات ناشی از قرارداد و در نتیجه مسئولیت ناشی از تخلف از آنها باید محتوی قرارداد...
-
وجود قرارداد صحیح و الزام آور بین طرفین
چهارشنبه 27 دی 1396 21:00
وجود قرارداد صحیح و الزام آور بین طرفین: هر قراردادی زمانی الزام آور است و طرفین مکلف به اجرای مفاد آن میباشند که صحیح واقع شده باشد و قانون نیز آنرا به رسمیت شناسد. بدیهی است اگر قرار داد به صورت یکی از عقود معین تعریف شده در قانون مدنی باشد هر کدام از این عقود شرایط خاص خود را دارد که طرفین برای تشکیل و انعقاد آن...
-
محدودة الزامات قراردادی طرفین عقد
چهارشنبه 27 دی 1396 20:55
محدودة الزامات قراردادی طرفین عقد: هر قراردادی که بین دو نفر منعقد میگردد یکسری الزامات و وظایفی را برای طرفین به دنبال دارد و طرفین باید بر اساس آن رفتار کنند، چنانچه از وظایف قراردادی خود کوتاهی کنند مسئولیت بر آنها بار شده و باید جبران کنند. ولی این مسئولیتی که برای طرفین از قرارداد ناشی میشود همیشه بطور نامحدود...
-
نظریه خطر
چهارشنبه 27 دی 1396 20:50
نظریه خطر: به موجب این نظریه که به « مسئولیت برون ذاتی یا واقعی» شهرت دارد [1] ، هر گاه کسی به کاری دست بزند که ضرری از آن به غیر وارد شود هر چند که تقصیری نداشته باشد، مسوول جبران خسارت وارده خواهد بود. به تعبیر دیگر در این نظریه، صرفاً به خسارت و رابطه علیت بین فعل شخص و ورود ضرر توجه میشود و اعتماد بر امنیت که هر...
-
نظریه تقصیر
چهارشنبه 27 دی 1396 20:45
نظریه تقصیر: این نظریه علت مسوول شناختن عامل ورود زیان و محکومیت وی به جبران خسارت را ارتکاب تقصیر توسط او میداند. به موجب این نظریه شخص زمانی مسئول خسارت ناشی از فعل خود میباشد که مرتکب تقصیر گردیده باشد. بنابراین تقصیر رکن اساسی و اصلی مسئولیت به شمار می رود همچنین باید بین خسارت و تقصیر رابطه سببت موجود باشد. «...
-
قاعده ضمان ید : از منابع مسئولیت مدنی
چهارشنبه 27 دی 1396 20:35
قاعده ضمان ید: یکی دیگر از منابع مسئولیت مدنی به معنای عام، قاعدة ضمان ید می باشد که بموجب آن هر کس بر مال دیگری مسلط گردیده و آن مال ناقص یا تلف شود، آن شخص ضامن خواهد بود. مقتضای اولیه این قاعده اینست که تصرف بر مال دیگری ، موجب ضمان متصرف در مقابل مالک می گردد. [1] بر اساس مفاد این قاعده به صرف وقع ید بر مالی –...
-
قاعدة تسبیب : از منابع مسئولیت مدنی
چهارشنبه 27 دی 1396 20:30
قاعدة تسبیب: این قاعده نیز همانند اتلاف یکی از منابع مسئولیت مدنی است و در فقه تحت یک عنوان آمدهاند و بررسی میشوند. به موجب این قاعده، هر گاه، فعل شخصی (اعم از مثبت یا منفی) مع الواسطه موجب تلف مال دیگری گردد وی ضامن خواهد بود. [1] به عبارت دیگر در صورتیکه شخص، مالی را بطور مستقیم تلف ننموده بلکه برای تلف کردن آن،...
-
قاعدة اتلاف : از منابع مسئولیت مدنی
چهارشنبه 27 دی 1396 20:25
قاعدة اتلاف: این قاعده یکی از منابع مسئولیت مدنی است که از عبرت مشهور «من اتلف مال الغیر فهوله الضامن» گرفته شده است. و بدین معناست: که هر کس مال دیگری را تلف نمایند ضامن جبران آن است [1] بنا بر این قاعدة در ایجاد ضمان، عمد و غیر عمد تأثیری نداشته و آنچه که شرط ضروری برای ایجاد مسئولیت است، اینست که زیان باید به فعل...
-
منابع مسوولیت قهری و قراردادی
چهارشنبه 27 دی 1396 20:20
منابع مسوولیت قهری و قراردادی: قواعد مسوولیت مدنی د ر کشور ما همانند برخی دیگر از قواعد (ما)، آمیزهای از حقوق اسلامی و قوانین اقتباس شده از غرب میباشد. چنانکه در قانون مدنی اصطلاحات و عناوین از فقه گرفته شده و از غصب و اتلاف و تسبیت به عنوان اسباب ضمان یاد شده است. در حالیکه در قانون مسئولیت مدنی مصوب 1339 که از...
-
تفاوت بین مسئولیت کیفری و مدنی
چهارشنبه 27 دی 1396 20:15
تفاوت بین مسئولیت کیفری و مدنی: در حقوقهای بدوی جبران خسارت جنبه انتقام و مجازات داشت. با پیشرفت تمدن این وضع تغییر یافت ، بطوریکه امروزه مسئولیت کیفری به کلی متفاوت از مسئولیت مدنی است. برخی از تفاوتهای این دو نوع مسئولیت به اختصار به شرح زیر است. 1- برخی از اعمال کیفری مانند ولگردی منحصراً جنبه کیفری دارد، زیرا از...
-
دوگانگی مسئولیت قهری و قراردادی
چهارشنبه 27 دی 1396 20:15
دوگانگی مسئولیت قهری و قراردادی: ممکن است به نظر برسد که چون مبنای این دو نوع مسئولیت تقصیر است، تفکیک آنها به دو نوع، کاری بیهوده میباشد. ولی همانطور که یکی از اساتید گفتهاند مسئولیت قراردادی ناشی از عهد شکنی و نقض قرار داده بوده در حالیکه مسئولیت قهری ناشی از تجاوز از قانون میباشد. پس، «از نظر مفهوم تقصیر، آن دو...
-
مسئولیت قراردادی
چهارشنبه 27 دی 1396 20:10
مسئولیت قراردادی: دکتر کاتوزیان مسوولیت قراردادی را چین تعریف کردهاند: «الزام متعهد به جبران خسارتی که در نتیجه عدم اجرای قرار داد به طرف او وارد می شود [1] ». « این خسارت بوسیله دادن مبلغی پول جبران میگردد. این پول را بعضی معادل انجام تعهد اصلی شمردهاند. ولی مسوولیت متعهد التزام دیگری است. که در نتیجه عهد شکنی...
-
مسوولیت قهری
چهارشنبه 27 دی 1396 20:05
مسوولیت قهری: یک نوع مسوولیت مدنی است که مبنای آن اتفاق است و مسبوق به قرار داد بین طرفین نمیباشد. بدین صورت که قانونگذار به بعضی اعمال افراد که به صورت یک جانبه و بدون توافق انجام میدهند به صورت قهری مسوولیتی بار کرده است و مرتکبین آنها را قانوناً مسئول می داند. مثلاً در ماده 307 ق. م گفته «امور ذیل موجب ضمان عمری...
-
مسوولیت کیفری آن دسته از مسئوولیتهای حقوقی
چهارشنبه 27 دی 1396 20:00
مسئولیت کیفری، مسوولیت کیفری آن دسته از مسئوولیتهای حقوقی هستند که ضمانت اجراهای کیفری چون اعدام، حبس، جزای نقدی، شلاق و . . . برای آنها در نظر گرفته شده است. ضمانت اجرای این نوع مسئوولیتها بسیار قویتر از سایر انواع مسئولیتهاست، زیرا قانونگذار به سبب حساسیتهایی که این نوع اعمال موجد مسوولیت دارند بر آنها ضمانت اجرای...
-
مسئولیت حقوقی
چهارشنبه 27 دی 1396 19:55
مسئولیت حقوقی: مسئولیت حقوقی آن دسته از مسئولیتهای اخلاقی است که در قوانین مدونه هر جامعهای شناخته شده و ضمانت اجراهایی برای آنها در نظر گرفته شده است. بنابراین رابطة بین مسوولیت اخلاقی و حقوقی عموم و خصوصی مطلق است بدین ترتیب که هر مسوولیت حقوقی یک مسوولیت اخلاقی است ولی همة مسئولیتهای اخلاقی، مسئولیت حقوقی...
-
مسئولیت اخلاقی
چهارشنبه 27 دی 1396 19:50
مسئولیت اخلاقی: از کلمه مسئولیت جنبه اخلاقی آن متبادر به ذهن می شود. مسئولیت اخلاقی در ذات و نهاد هر انسانی وجود دارد، از آغاز پیدایش انسان تاکنون (به نظر می رسد) به همان میزان وجود داشته است و ملاک و معیار سنجش آن وجدان انسانی میباشد. لذا در صورتیکه فردی کاری ناشایست انجام دهد یک نوع ناسازگاری وجدانی در نهاد او بوجود...
-
مفهوم لغوی و اصطلاحی مسوولیت
چهارشنبه 27 دی 1396 19:45
مفهوم لغوی و اصطلاحی مسوولیت: مسئولیت مصدر صناعی جعلی از مسوول، ضمانت، ضمان تعهد و مؤاخده آمده است. و در اصطلاح حقوقی تعهد قهری یا اختیاری شخص در مقابل دیگری است (خواه مالی باشد یا غیرمالی) و در حقوق اقسامی دارد: مسئولیت جزایی، مسئولیت مدنی، مسئولیت اداری یا انضباطی، مسئوولیت سیاسی. مسئولیت قراردادی. . .
-
مفهوم و ماهیت نقض قرارداد
چهارشنبه 27 دی 1396 19:40
مفهوم و ماهیت نقض قرارداد: همانطور که گفته شد قرار داد ( اعم از عقد معین یا نامعین موضوع مادة 10 ق.م) که عموماً بین دو نفر منعقد میشود برای هر کدام از آنها یکسری تعهداتی را بوجود می آورد و اثراتی دارد که چنانچه یکی از طرفین از انجام دادن وظایف قراردادی در مقابل طرف دیگر امتناع ورزد اصطلاحاً می گوییم، قرار داد ر ا...
-
خسارت در لغت، به معنی «ضرر »
چهارشنبه 27 دی 1396 19:35
تعریف خسارت: خسارت در لغت، به معنی «ضرر [1] » آمده است، فعل آن خسارت کشیدن می باشد که به معنی متحمل خسارت شدن، ضرر بردن و جبران ضرر کسی را کردن است. در حقوق مالی است که باید از طرف کسی که باعث ایراد ضرر مالی بدیگری شده به متضرر داده شود [2] و زیان دارد شده را هم خسارت گویند. و در اصلاح به معنی زیان یا ضرر وارده آمده...
-
هیات منصفه، عبارت از
چهارشنبه 27 دی 1396 19:30
هیات منصفه هیات منصفه، عبارت از گروهی افراد عادی جامعه که در رسیدگی پارهای از جرایم، تحت شرایط خاص با دادرسان دادگاههای کیفری همکاری میکند. ( [1] ) شرکت هیات منصفه در محاکمه باعث میشود که وجدان عمومی یعنی افکار عمومی در جریان دادرسی قرار گیرد و میزان زیان جرم را مورد سنجش قرار دهد. به طور کلی میتوان، هدف از شرکت...
-
ترافعی بودن محاکمه
چهارشنبه 27 دی 1396 19:30
ترافعی بودن محاکمه با توجه به این اصل، طرفین در جلسه محاکمه به بحث، مجادله و مرافعه پرداخته و نسبت به دلایل ابرازی طرف دیگر، اعتراض و در جهت رد آن ها استدلال میکند و امکانات کافی در جهت تدارک دفاع خواهند داشت و این امر باعث میشود که آزادی حق دفاع طرفین در قبال یکدیگر در محضر دادگاه بهتر محفوظ شود و اجرا عدالت بهتر...
-
اصل علنی بودن دادرسی
چهارشنبه 27 دی 1396 19:25
اصل علنی بودن دادرسی به این معنی است که در جلسات دادرسی هر کس حق حضور دارد و به بیان دیگر به معنی نظارت عمومی مردم در جهت اعمال صحیح قوانین، رعایت حقوق دفاعی متهم و همچنین رعایت منافع جامعه در تعقیب بزهکاران است. علنی بودن دادرسی باعث میشود که مردم در جریان برگزاری محاکمه قرار گیرند و از اعمال اغراض خصوص، تضییع حقوق...
-
قرار بازداشت موقت
چهارشنبه 27 دی 1396 19:20
قرار بازداشت موقت این قرار عبارتست از تصمیم و عمل قضایی ولی غیر قاطع دعوی که از ناحیه مقام صالح برای اطمینان خاطر از حیث دسترسی داشتن به متهم و حاضر گردیدن او برای بازجویی، دادرسی و اجرای دادنامه از جهت جلوگیری از امحا آثار جرم و دلایل آن و پیشگیری از تبانی با شهود و مطلعین با یکدیگر و با متهم صادر میشود. قرار...
-
اصل تفکیک مراحل مختلف دادرسی کیفری
چهارشنبه 27 دی 1396 19:10
اصل تفکیک مراحل مختلف دادرسی کیفری قاعده تفکیکی، مبتنی بر اجرای اصل برائت، رعایت انصاف و تشخیص بزه از نابزه و در جهت حمایت از حق دفاع متهم میباشد. زیرا تفکیک این مراحل باعث میشود که رسیدگیهای کیفری با دقت و حتی سرعت بیشتری انجام گرفته و جلو اشتباهات قضایی را تا حد امکان بگیرد و به متهم امکان آن را میدهد تا در فرصت...
-
شیوه بازجویی
چهارشنبه 27 دی 1396 19:05
شیوه بازجویی «بازجویی وسیله دفاعی و منبع دلیل برای اثبات دعوی است. بازجویی از متهم به منزله وسیله دفاعی است، چون اگر متهم اقرار کند، قضات آن را برای محکومیت وی در نظر میگیرند، زیرا اقرار جزء در موارد استثنایی همیشه مطابق حقیقت است و حتی اگر متهم اقرار نکند، ممکن است عناصر ارزندهای برای اتهام فراهم شود». در جرایمی...
-
شیوه احضار و جلب
چهارشنبه 27 دی 1396 19:00
شیوه احضار و جلب احضار و جلب یک فرد، بعنوان متهم بسیار حساس و با اهمیت میباشد، زیرا احضار و جلب افراد تبعات بسیاری دارد و ممکن است باعث هتک حرمت و آبروی اشخاص و بدون دلیل مخل آسایش و آرامش شهروندان شود، به همین جهت ماده 124 ق. آ. د.ک مقرر میدارد: قاضی نباید کسی را احضار یا جلب کند، مگر اینکه دلایل کافی برای...